Szukasz psychologa w Gliwicach? Nasz gabinet psychologiczny zapewni Ci pomoc!

Aspekty teorii Twardowskiego

Wyodrębnijmy te aspekty teorii Twardowskiego, które istotne są dla naszego porównania z Diltheyem. Zauważamy przede wszystkim, że Twardowskiego wytwory psychofizyczne jako przedmiot humanistyki stanowią odpowiednik diltheyowskich jednostek ducha obiektywnego. Przedmioty ze świata ducha obiektywnego stanowią materialne utrwalenie tego, co duchowe, a -więc zgodnie z rozumieniem Diltheya, pochodne od psychiki. Zgadza się także z poglądami Diltheya myśl Twardowskiego, iż wytwory psychiczne naprawdę istnieć mogą tylko w umyśle istoty posiadającej psychikę, że ich istnienie obiektywne, względnie niezależne od psychiki, możliwe jest tylko dzięki ekspresji, uzewnętrznieniu ducha, utrwaleniu w podstawie materialnej. Dla porównania ważny jest też fakt, że wytwory -ducha to jednostki znaczeniowe, które Twardowski, przynajmniej we wczesnym okresie, utożsamia z treściami psychicznymi. Rozumienie znaków polegało wówczas jego zdaniem na wzbudzaniu w odbiorcy tych przeżyć, które żywił nadawca tekstu mającego być zrozumianym, Ze względu na niemożli- wość utrzymania obiektywności znaczenia na gruncie tej teorii, Twardowski szukać będzie dróg wyjścia z uwikłania swojej koncepcji znaczenia w treściach konkretnych aktów psychicznych. Owa nie do utrzymania dla Twardowskiego rozbieżność między założoną w koncepcji znaczenia subiektywnością treści psychicznych a obiektywnością znaczenia skądinąd przez niego ‘postulowaną stanowiła w jego myśleniu problem analogiczny do tego, który także napotkał Dilthey: jakie jest przejście od subiektywnych warunków przeżywania i rozumienia do obiektywnego wymiaru przedmiotu owego rozumienia, którym jest świat ducha obiektywnego. Twardowskiego pytanie o możliwość przejścia od subiektywności przeżywania do obiektywności znaczenia odpowiada paralelnemu problemowi u Diltheya: uzgodnieniu obiektywności świata ekspresji ducha ludzkiego z subiektywnymi warunkami możliwości jego powstania i rozumienia. Odstąpienie Twardowskiego od psychologistycznego sposobu rozumienia znaczeń w kierunku poszukiwania jego obiektywnej ważności logicznej odpowiada u Diltheya odejściu od metody wyjaśniania psychologicznego na rzecz wyjaśniania hermeneutycznego 5.

Podobne Artykuły

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.