Szukasz psychologa w Gliwicach? Nasz gabinet psychologiczny zapewni Ci pomoc!

Reguły nadrzędne

Zwykle przyjmuje się, że „reguła nadrzędna (higher-orcler rule) składa się z dwóch lub więcej prostszych reguł. Uczeń często zestawia prostsze reguły w regułę nadrzędną w nowej dla siebie sytuacji rozwiązywania prób- Reguła lemu. Wtedy odkrywa on regułę nadrzędną”. nadrzędna

Typ uczenia się, jaki występuje w przypadku reguł nadrzędnych można Jest t0″ zilustrować za pomocą następującego przykładu. Przypuśćmy, że dałeś swoim uczniom do rozwiązania problem z rozdziału 2.: wyjaśnić, dlaczego pokrywy studzienek kanalizacyjnych są okrągłe. Załóżmy ponadto, że Twoi uczniowie nigdy przedtem nie zetknęli się z tym problemem (jest to bardzo prawdopodobne). Aby go rozwiązać, będą oni musieli zrobić użytek z prostszych reguł, których mogli wyuczyć się już przedtem. Niektóre z tych reguł mogą być następujące: 1) „Ciężkie rzeczy spadają”. 2) „średnica przedmiotu jest to odległość od jednego brzegu tego przedmiotu do drugiego, mierzona przez jego środek” (zwróć uwagę, że jest to definicja, a zarazem reguła – nieraz pojęcie zdefiniowane można zaliczyć do prostych reguł), 3) „średnica koła jest stała”, 4) „średnica prostokąta lub jakiejś innej nieregularnej figury jest zmienna i zależy od tego, gdzie ją mierzymy”. Aby rozwiązać problem, trzeba teraz z połączonych prostych reguł utworzyć regułę nadrzędną. Reguła taka będzie zawierać stwierdzenie, że pokrywę innego kształtu niż okrągły można by podnieść, odwrócić i wrzucić przez otwór do studzienki. Dlatego właśnie pokrywy studzie- 127 nek są okrągłe. Podobny proces można by przedstawić w odniesieniu do innych reguł nadrzędnych, takich jak ..rośliny rosną” lub „związki chemiczne zawierają różne pierwiastki”.

Gagné nie tylko połączył koneksjonistyczne podejście do uczenia się z podejściem poznawczym, lecz ponadto zapewnił nauczycielowi jeszcze jedno źródło, z którego ten może czerpać odpowiedzi na pytanie: „Czego chcę, aby nauczyli się moi uczniowie?” Sześć typów uczenia się można wykorzystać bardzo skutecznie jako podstawę do formułowania konkretnych umiejętności intelektualnych, które dzieci mają sobie przyswoić. System Gagne’a dostarcza doskonałych wytycznych do przeprowadzenia analizy zadania, zaś analiza zadania pozwala nauczycielowi określić względnie ściśle, czego musi się nauczyć dziecko. Niezmiernie użytecznym aspektem zaproponowanej przez Gagné’a hierarchicznej sekwencji typów uczenia się jest to, że pomaga nam ona zorientować się, czego dziecko powinno nauczyć się najpierw.

Poza wyszczególnieniem sześciu typów uczenia się zachodzących w sytuacjach szkolnych. Gagné poświęcił wiele pracy na dokładne określenie warunków, które uważa za niezbędne, aby dany typ wystąpił. Znajomość tych warunków może się okazać dla Ciebie bardzo wartościowa, gdy Twoim zadaniem będzie dopomaganie dzieciom w uczeniu się. Rozpatrzymy dokładnie te warunki w rozdziałach 5. i 6., gdzie zajmiemy się konkretnymi procedurami dydaktycznymi. Obecnie zapoznajmy się bliżej z przeprowadzaniem analizy zadań.

Analiza zadania przy zastosowaniu klasyfikacji typów uczenia się Gagne’a

Niektórzy autorzy sądzą, że opracowana przez Blooma taksonomia celów kształcenia dla sfery poznawczej jest tak podobna do typów uczenia się Gagnea, że można je uważać za równoważne. Oznaczałoby to, że nauczyciel mógłby wybrać dowolny z tych systemów jako podstawę do wyznaczania uczniom konkretnych celów w zakresie umiejętności poznawczych. Z drugiej strony, niektórzy autorzy, chociaż uważają oba te systemy za równoważne, uznają system Gagne’a za bardziej użyteczny niż system Blooma, ponieważ podejście Gagne’a dostarcza konkretnych wskazówek co do warunków, jakie są niezbędne, aby wystąpiło uczenie się. Na szczęście nie musimy wybierać, ponieważ oba systemy można połączyć w użyteczną całość składającą się z dwóch procesów: opisu zadania i jego analizy. Pomocny tu będzie przykład.

Przypuśćmy, że masz pracę polegającą na przygotowaniu jednostki programowej dotyczącej Ameryki Południowej. Pierwszym problemem, któremu musisz stawić czoła, jest pytanie: „Czego chcę, aby nauczyli się moi uczniowie?” Musisz opisać w formie szczegółowych celów dydaktycznych to, 128 co chcesz, aby dzieci potrafiły zrobić, gdy ukończą tę jednostkę: musisz opisać w kategoriach konkretnych zachowań, GO znaczy „nauczyć się o Ameryce Południowej”. Jak przypominasz sobie z rozdziału 3., gdy ukończysz tego rodzaju szczegółowy opis, ukończysz opis zadania. Dzięki zastosowaniu schematu klasyfikacyjnego Blooma możesz być pewny, że istnieje zadowalająca równowaga między poszczególnymi typami umiejętności intelektualnych, jakich wymaga od Twoich uczniów realizacja tych celów.

Przez analizę zadania rozumiem analizowanie każdego opisanego celu dla ustalenia, jakich typów uczenia się należy wymagać od ucznia, aby zrealizował on każdy cel. W tym znaczeniu każdy cel jest zadaniem z zakresu uczenia się. Gdy już zostanie ustalone jakich typów uczenia się wymaga określony cel (zadanie), wówczas można ułożyć je w hierarchicznym porządku, zgodnie z systemem Gagne’a. Innymi słowy, należy postawić sobie pytanie, jakich łańcuchów reakcji, rozróżnień, pojęć konkretnych. pojęć abstrakcyjnych, reguł i reguł nadrzędnych trzeba wymagać? Gdy odpowiemy na to pytanie, system Gagne’a dostarczy ważnych wskazówek dotyczących optymalnych warunków uczenia się dla różnych zadań cząstkowych, które uczeń musi nauczyć się wykonywać. Mówiąc prościej, aby wykonać najpierw opis, a następnie analizę zadania, trzeba postawić następujące dwa pytania: 1) „Czego, moim zdaniem, powinni się nauczyć moi uczniowie z lekcji o Południowej Ameryce?” (chodzi o wszystkie rzeczy, których według Ciebie powinni się oni nauczyć) oraz 2) „Co musi umieć zrobić uczeń, aby osiągnąć każdy z opisanych przeze mnie celów?”

Analiza zadania przy zastosowaniu klasyfikacji typów uczenia się Gagne’a cz. II

Można by wysunąć argument, że dla potrzeb nauczyciela wystarczający byłby tu zarówno system opracowany przez Blooma i jego kolegów, jak i system zaproponowany przez Gagne’a. Jednakże taksonomia Blooma. jako bogatsza pod względem liczby i różnorodności oferowanych szczegółowych celów dydaktycznych oraz stosowanej terminologii, jest prawdopodobnie systemem łatwiejszym do wykorzystania przy opisywaniu oczekiwanych osiągnięć ucznia, niż bardziej ograniczony, chociaż ściślejszy, system Gagne’a. Główna różnica polega na tym, że jeśli posługujemy się wyłącznie taksonomią Blooma, wówczas nie mamy żadnych wskazówek co do warunków niezbędnych do przyswojenia różnych typów umiejętności intelektualnych. Na tym polega korzyść ze stosowania systemu Gagne’a jako podstawy do przeprowadzenia analizy zadania w odniesieniu do każdego celu.

Proponuję więc, po pierwsze, aby różne kategorie wchodzące w skład taksonomii Blooma stosować jako podstawę opisywania szczegółowych celów dydaktycznych. Po drugie, sugeruję, aby systemem Gagne’a posługiwać się jako podstawą do przeprowadzania analizy zadania w stosunku do sformułowanych celów szczegółowych. Pozwala to’ nauczycielowi odpowiedzieć na pytanie: „Teraz, gdy opisałem cele szczegółowe i uwzględniłem cele reprezentujące stosowane kategorie taksonomii Blooma, co musi umieć zrobić uczeń, aby zrealizować każdy z tych celów?”

Podam teraz przykład ilustrujący, w jaki sposób mogłoby się to odbywać. Przypuśćmy, że kompletując opis zadania dla jednostki programowej poświęconej mierzeniu, doszedłeś do następującego, szczegółowego celu dydaktycznego na poziomie zastosowania wg Blooma: „Mając do dyspozycji miarkę, uczeń potrafi określić powierzchnię pulpitu swej ławki z dokładnością do 70 centymetrów kwadratowych”.

Podobne Artykuły

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.