Szukasz psychologa w Gliwicach? Nasz gabinet psychologiczny zapewni Ci pomoc!

Współczynniki korelacji

Po pierwsze, oczywiście, bezpośredni wpływ wzajemny regulacji nerwowej (korowo-podkorowej) i systemu regulacyjnego wydzielania wewnętrznego przy dominacji tej pierwszej. Ostatnie badania wyraźnie rozszerzyły obszar objawów psychologicznych, których dynamika zależy od działania czynnika hormonalnego. Jak wykazują np. prace M. Frankenhaenser i jej współpracowników (1966), do objawów tych można zaliczyć także niektóre z tych funkcji poznawczych, które uwzględniano w naszych badaniach: wybiórczość spostrzegania w sytuacjach z przeszkodami, przerzutność i podzielność uwagi. Jednocześnie dobrze jest znana zależność kory od struktur mózgowych (w szczególności hypota- lamicznych), które mają bardziej bezpośredni wpływ na produkcję hormonów, głównie katecholaminów.

Jednakże nawet przy uwzględnieniu tej zależności jest wątpliwe, czy można wyczerpująco wyjaśnić szczególnie krańcowy stopień rozbieżności, który daje się zaobserwować w szybkości reakcji generacyjnych między organizmami o „silnym” i „słabym” typie układu nerwowego, np. wykrytą przez N. F. Sołodiuka (1963) 100-300-krotną różnicę w czasie regeneracji wyjściowych wskaźników ciśnienia krwi, częstości pulsu i oddechu po utracie krwi u psów. Rozumując logicznie różnice w sile procesów nerwowych nakładają się w tych wypadkach na odpowiednie różnice w innych układach i właściwościach organizmu uczestniczących w realizacji takich reakcji, to znaczy że mamy do czynienia z przejawami ogólnej, konstytucjonalnej cechy organizmu.

Po drugie, wydaje się, że przy wyjaśnieniu innych korelacji należy oczekiwać bezpośredniego udziału reakcji wegetatywnych w aktach odruchowych, których efektem są zjawiska psychologiczne. Nowsze dane eksperymentalne wskazują na istnienie subtelnych mechanizmów zabezpieczających taki udział nie tylko w odniesieniu do funkcji emocjonalnych, ale i percepcyjnych. Jako przykład może posłużyć praca J. Requin i M. Brouchon (1964) o zmienności progu spostrzegania wzrokowego w związku z cyklem pracy serca.

Po trzecie, możliwy jest wpływ społecznego doświadczenia upowszechnionego przez genetyczne właściwości organizmu. Zazwyczaj o takiej możliwości mówi się w związku z integralnymi charakterystykami dotyczącymi temperamentu i motywacji. I tak zaznaczany przez niektórych autorów amerykańskich fakt podwyższonej despotyczności u osób o budowie mezomorficznej tłumaczy A. Anastasi (1965) rozpowszechnieniem w ogólnej opinii dzisiejszej Ameryki „stereotypu społecznego” sprzyjającego mezo- morfikom. Podobne upośrednienie nie jest wykluczone dla charakterystyk psychologicznych na bardziej elementarnym poziomie.

Podobne Artykuły

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.